Home Blogs Zadelpassen en Friese paarden

Zadelpassen en Friese Paarden

Auteur: Sybren Minkema – Friese Paarden Specialist

De fokkerij van Friese paarden is de afgelopen jaren in een stroomversnelling gekomen. Van werkpaard op de boerderij in de jaren 60 naar een niet meer weg te denken sportpaard anno nu. Met name in de recreatie en in de basissport doet het Friese paard het bijzonder goed. Steeds meer ruiters en amazones ontdekken de kwaliteiten van dit ras, zowel in de dressuur als in de recreatieve ruitersport.

Dit heeft tot gevolg dat bij de meeste zadelpassers regelmatig een Fries paard de revue passeert voor het aanmeten van een zadel of voor een zadelcheck. Maar wat maakt een Fries paard anders bij het zadelpassen ten opzichte van een regulier warmbloed paard? En waarom is specialistische kennis van de bouw en biomechanica van het Friese paard hierbij zo belangrijk? We vertellen het u hieronder.

Meer weten over onze zadels of een service-afspraak plannen?

De unieke bouw van het Friese paard

De bouw van het Friese paard kenmerkt zich door de volgende punten. Deze hebben allen invloed op de ligging van het zadel en dus de kennis die een zadelpasser dient te hebben.

1. Verticale halsvorm
2. Weinig schoft
3. Brede schoft
4. Gezonken rug
5. Rondgeribd
6. Neerwaarts gebouwd
7. Verheven gangen
8. Traag achterbeen
9. Veel beweging in de aansluiting rug/lendenen
10. Brede schouderpartij

De combinatie van deze factoren maakt het zadelpassen bij een Fries paard niet eenvoudig.

Waarom standaard zadelpas-criteria niet altijd voldoen

Ook al past het zadel goed volgens de gangbare zadelpascriteria, dan wil dit nog niet altijd zeggen dat het voor het paard ook goed is. Men dient zich te realiseren dat het hier een grijs gebied betreft, waarbij het gevoel voor paarden en de kennis van biomechanica een grotere rol gaat spelen dan bij bijvoorbeeld een warmbloed paard. Juist bij het Friese ras komen meerdere bouwkenmerken samen die elk op hun eigen manier invloed hebben op de ligging en stabiliteit van het zadel.

Brede schoft en neerwaartse romprichting

Neem bijvoorbeeld de combinatie van een brede schoft met een neerwaartse romprichting. Aan de ene kant wil je met een brede boom werken om de schoft en de bespiering er omheen vrij te houden. Anderzijds wil je het zadel ook niet te veel om de schoft leggen, omdat dan de kans aanwezig is dat de druk achter de schouders te groot wordt door de neerwaartse romprichting. Het vinden van de juiste balans vraagt ervaring en inzicht in hoe het individuele paard is gebouwd.

Verheven gangen en een rondgeribd lichaam

Of de combinatie van verheven gangen met een rondgeribd paard waarbij de rug enigszins gezonken is. Een paard met verheven gangen geeft veel beweging. Op een rondgeribd paard heeft het zadel minder stabiliteit, waardoor het meer mogelijkheden heeft om van links naar rechts te schuiven. Wanneer het paard daarbij iets gezonken in de rug is, wordt de beweging in de rug meer geaccentueerd. Dit komt de stabiliteit van het zadel niet ten goede.

De rol van het achterbeen en de rugbeweging

Door het van nature minder actieve achterbeen heeft een Fries paard meer beweging in de rug en lendenen. Vaak wordt het bekken de verkeerde kant op gekanteld, waarbij de lendenen en de rug naar beneden worden gedrukt. Hierdoor mist het zadel de aansluiting met de rug op het moment dat het paard in beweging komt. Dit is een veelvoorkomend probleem bij Friese paarden dat niet altijd direct herkenbaar is voor een minder ervaren zadelpasser.

De verticale hals en de zitpositie van de ruiter

De verticale hals van het Friese paard helpt in de meeste gevallen niet bij het verbeteren van bovenstaande punten. Door de verheven gangen en deze halsstand wordt de ruiter of amazone snel achterin het zadel gezet. Daar waar wij als zadelpassers de ruiter juist niet willen hebben. Een correcte zitpositie is essentieel voor een goede drukverdeling over de rug van het paard, en het zadel speelt hier een bepalende rol in.

Knijpende schouderdruk

De brede schouderpartij in combinatie met een neerwaartse romprichting maakt dat zadels snel knijpen bij de schouder. Doordat bij het Friese paard de singelplek ten opzichte van het uiteinde van de schouder vaak meer naar voren zit, geeft deze singelplek extra druk naar voren, waardoor de druk tegen de schouder toeneemt. Schoudervrijheid is bij Friese paarden daarom een belangrijk aandachtspunt. Wanneer de schouder onvoldoende ruimte heeft om vrij te bewegen, kan dit de gang van het paard beperken en op langere termijn zelfs leiden tot spierverlies (atrofie) rondom het schouderblad.

Waarom Fryso en Tweespan specialist zijn in het Friese paard

Al meer dan 30 jaar ontwikkelen en passen wij zadels aan bij Friese paarden. Fryso® zadels zijn speciaal ontwikkeld vanuit de dagelijkse praktijk met Friese paarden en worden met de hand gemaakt in Engeland. De houten verende boom, de extra brede kussens gevuld met 100% natuurwol en het U-vormige kopijzer zijn bewust gekozen om optimaal aan te sluiten bij de bouw van het Friese paard. Daarnaast zorgt de vormgeving van de boomtakken en het zweetblad voor maximale schoudervrijheid.

Onze zadelpassers zijn allen MSFC of Saddle Professional gekwalificeerd en komen zelf uit de dressuur- en tuigsport met Friese paarden. Zij combineren formele scholing met jarenlange praktijkervaring. Wij zijn aangesloten bij de VZTD (branchevereniging voor zadel- en tuigdeskundigen) en volgen jaarlijks bijscholing om onze kennis actueel te houden. Als hoofdsponsor van het KFPS (het Fries Paarden Stamboek) staan wij midden in de wereld van het Friese paard.

Het juiste zadel voor ruiter én paard

Het juiste zadel moet altijd een afweging zijn van de combinatie ruiter/amazone en het (Friese) paard. Hierbij staat het belang van het paard altijd voorop. Wij passen niet alleen met complete zadels — niet met losse bomen — maar beoordelen de pasvorm zowel in stilstand als in beweging. Alleen zo kunnen paard en ruiter optimaal profiteren van een goed passend zadel.

Neem voor goed advies contact op met een zadelpasser die ook voldoende ervaring heeft met Friese paarden. Uiteraard kunt u van onze Fryso zadelpassers verwachten dat zij deze kennis in huis hebben; het is immers onze specialiteit. U kunt bij ons terecht voor het aanmeten van een nieuw zadel, de aanschaf van een tweedehands zadel of een zadelcontrole van uw huidige zadel.